Rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi và giải pháp điều trị

Rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi là tình trạng tương đối phổ biến, có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe mãn tính cũng như tăng nguy cơ té ngã, mệt mỏi vào ban ngày. Do đó, người bệnh hoặc người nhà nên đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.

rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi
Rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi có thể làm tăng nguy cơ té ngã và mắc các bệnh lý khác

Dấu hiệu rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi

Rối loạn giấc ngủ là một nhóm các tình trạng ảnh hưởng đến khả năng ngủ ngon một cách thường xuyên. Ở người lớn tuổi, rối loạn giấc ngủ là một vấn đề phổ biến và có thể dẫn đến tình trạng mệt mỏi vào ban ngày và tăng nguy cơ mắc các bệnh mãn tính.

Khi cơ thể già đi, thói quen sinh hoạt và thói quen ngủ thay đổi, dẫn đến tình trạng rối loạn giấc ngủ. Rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi có một số đặc trưng như:

  • Khó đi vào giấc ngủ
  • Ngủ ít số giờ hơn
  • Ngủ không sâu, thức dậy thường xuyên vào ban đêm hoặc hoặc thức dậy quá sớm vào buổi sáng
  • Giấc ngủ kém, chập chờn, hay nằm mơ

Nhiều người cao tuổi thường gặp khó khăn khi duy trì giấc ngủ chất lượng và ngủ không nhiều. Hầu hết các nguyên nhân thường liên quan đến các điều kiện y tế và tác dụng phụ của các loại thuốc điều trị bệnh mãn tính ở người lớn tuổi.

cách trị mất ngủ tại nhà
Bí quyết CHẤM DỨT MẤT NGỦ cho người mất ngủ sau sinh, mất ngủ bệnh lý, mất ngủ do stress, mất ngủ do tuổi già, ... Cam kết AN TOÀN - HIỆU QUẢ!

Rối loạn giấc ngủ ở người lớn tuổi là tình trạng y tế cần được điều trị, khắc phục hợp lý. Do đó, nếu xuất dấu hiệu rối loạn giấc ngủ, người bệnh nên đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.

Nguyên nhân gây rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi

Có nhiều nguyên nhân, bệnh lý, điều kiện y tế khác nhau có thể dẫn đến rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi. Trong một số trường hợp tình trạng này có thể là dấu hiệu nhận biết của một số bệnh lý tiềm ẩn trong cơ thể.

1. Rối loạn giấc ngủ nguyên phát

Rối loạn giấc ngủ nguyên phát là thuật ngữ mô tả tình trạng rối loạn giấc ngủ không do các nguyên nhân bệnh lý hoặc nguyên nhân tâm lý. Rối loạn giấc ngủ nguyên phát được phân thành hai loại chính là:

  • Rối loạn giấc ngủ giả (Parasomnia sleep disorders) là tình trạng dẫn đến các hoạt động bất thường trong khi ngủ như mộng du hoặc có cảm giác bóng đè. Bên cạnh đó, người bệnh có thể gặp ác mộng, trong tình trạng nửa tỉnh nửa mê, nói mớ, chuột rút chân về đêm, nhịp tim bất thường hoặc nghiến răng khi ngủ.
  • Rối loạn giấc ngủ gây khó ngủ (Dyssomnia sleep disorders) là tình trạng người bệnh khó đi vào giấc ngủ hoặc có chất lượng giấc ngủ kém. Nguyên nhân phổ biến của tình trạng này thường là tắc nghẽn khí quản do chứng ngưng thở khi ngủ gây ra.
Chẩn đoán rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi
Rối loạn giấc ngủ nguyên phát là tình trạng không xác định được nguyên nhân

Đặc trưng của rối loạn giấc ngủ nguyên phát bao gồm:

  • Tình trạng mất ngủ mãn tính hoặc khó ngủ, ngủ không ngon giấc
  • Chứng ngưng thở khi ngủ
  • Hội chứng chân không yên, là tình trạng chân di chuyển trong khi ngủ
  • Rối loạn vận động tay chân định kỳ, là tình trạng cử động chân, hoặc cả tay, một cách không tự nguyện trong khi ngủ
  • Rối loạn nhịp ngủ sinh học, là tình trạng người bệnh thức dậy thường xuyên giữa đêm
  • Rối loạn hành vi như mộng du, nói mớ, nghiến răng khi ngủ

Rối loạn giấc ngủ nguyên phát đôi khi có thể dẫn đến các điều kiện y tế nghiêm trọng hơn như trầm cảm, lo lắng quá mức, mất trí nhớ và bệnh Alzheimer ở người cao tuổi. Do đó, nếu nhận thấy các dấu hiệu rối loạn rối loạn giấc ngủ nguyên phát, người bệnh hoặc người già nên đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị phù hợp.

2. Bệnh lý và điều kiện y tế

Theo một số nghiên cứu, rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi thường liên quan đến tình trạng ít hoạt động thể chất và các điều kiện y tế liên quan. Cụ thể, các bệnh lý và điều kiện có thể gây rối loạn giấc ngủ bao gồm:

Người gia mất ngủ nên ăn gì
Một số bệnh lý mãn tính có thể gây ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ ở người cao tuổi
  • Bệnh Parkinson
  • Bệnh Alzheimer
  • Các bệnh lý đau mãn tính như viêm khớp, viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp
  • Các bệnh lý về tim mạch
  • Tình trạng thần kinh
  • Bệnh lý về đường tiêu hóa
  • Bệnh phổi hoặc các bệnh lý về đường hô hấp
  • Mất kiểm soát bàng quang và ruột
  • Chứng tiểu đêm

3. Tác dụng phụ của một số loại thuốc

Người cao tuổi thường cần sử dụng nhiều loại thuốc để tăng cường sức khỏe, bổ sung vitamin, khoáng chất và điều trị một số bệnh lý liên quan. Một số loại thuốc có thể gây rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi, phổ biến bao gồm:

Người già mất ngủ nên uống thuốc gì
Thường xuyên sử dụng một số loại thuốc có thể gây rối loạn giấc ngủ
  • Thuốc hạ huyết áp
  • Thuốc lợi tiểu dùng cho người cao huyết áp hoặc tăng nhãn áp
  • Các loại thuốc corticosteroid điều trị viêm khớp, viêm khớp dạng thấp
  • Thuốc kháng cholinergic cho người bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính
  • Thuốc chẹn H2 trong toa thuốc điều trị trào ngược dạ dày thực quản và viêm loét dạ dày tá tràng
  • Thuốc chống trầm cảm
  • Thuốc levodopa điều trị bệnh Parkinson
  • Thuốc adrenergic để ngăn ngừa các tình trạng đe dọa đến tính mạng như ngừng tim hoặc các triệu chứng hen suyễn

4. Nguyên nhân khác

Một số nguyên nhân và tác động từ bên ngoài môi trường có thể dẫn đến rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi bao gồm:

  • Sử dụng caffeine, rượu, thuốc lá và các chất kích thích khác
  • Môi trường ngủ không yên tĩnh, không gian thiếu trong lành, chật chội, nhiệt độ không phù hợp, ánh sáng quá mạnh
  • Chế độ ăn uống, sinh hoạt không phù hợp bao gồm ăn không đủ chất dinh dưỡng, không đúng giờ hoặc ăn gần giờ đi ngủ.

Chẩn đoán tình trạng rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi

Để chẩn đoán tình trạng rối loạn giấc ngủ, bác sĩ có thể kiểm tra các triệu chứng và thể chất của người bệnh. Bác sĩ cũng có thể yêu cầu người bệnh ghi lại nhật ký giấc ngủ trong hai tuần để xác định chu kỳ giấc ngủ.

Nếu không xác định được nguyên nhân hoặc nghi ngờ rối loạn giấc ngủ nguyên phát, bác sĩ có thể đề nghị người bệnh thực hiện các xét nghiệm hoặc nghiên cứu về giấc ngủ.

Các kỹ thuật được sử dụng để kiểm tra tình trạng rối loạn giấc ngủ bao gồm:

  • Đo đa ký giấc ngủ: Đây là một nghiên cứu về giấc ngủ thông qua việc đánh giá nồng độ oxy, chuyển động cơ thể và sóng não để xác định nguyên nhân cụ thể dẫn đến rối loạn giấc ngủ.
  • Đo điện não: Là một xét nghiệm đánh giá giấc ngủ thông qua hoạt động bên trong não bộ để phát hiện bất cứ vấn đề tiềm ẩn nào có liên quan đến tình trạng mất ngủ.
Rối loạn giấc ngủ tuổi trung niên
Bác sĩ có thể chỉ định nghiên cứu giấc ngủ để chẩn đoán tình trạng rối loạn giấc ngủ

Bên cạnh đó, bác sĩ có thể đề nghị nghiên cứu giấc ngủ để xác định các nguyên nhân và yếu tố rủi ro có thể gây rối loạn giấc ngủ. Thử nghiệm này thường được thực hiện vào ban đêm, trong phòng thí nghiệm ngủ. Người bệnh có thể ngủ bình thường như ở nhà, bác sĩ hoặc kỹ thuật viên sẽ đặt các cảm biến trên cơ thể để theo dõi:

  • Chuyển động của cơ thể
  • Hơi thở
  • Tiếng ngáy hoặc các âm thanh khác khi ngủ
  • Nhịp tim
  • Hoạt động của não bộ

Ngoài ra, bác sĩ cũng có thể đặt một thiết bị ở ngón tay để đo nồng độ oxy trong máu.

Kỹ thuật viên sẽ quan sát các thay đổi của người bệnh thông qua video, người bệnh có thể liên lạc với kỹ thuật viên nếu cần giúp đỡ. Trong lúc người bệnh ngủ, bác sĩ có thể ghi lại các thông tin trên biểu đồ và sử dụng biểu đồ này để chẩn đoán chứng rối loạn giấc ngủ.

Điều trị rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi

Điều trị rối loạn giấc ngủ ở người lớn tuổi phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng. Thông thường, bác sĩ sẽ đề nghị áp dụng biện pháp không dùng thuốc, tuy nhiên đối với các trường hợp nghiêm trọng, người bệnh có thể cần dùng thuốc để tránh các rủi ro ảnh hưởng đến sức khỏe.

1. Kỹ thuật thay đổi hành vi nhận thức

Tình trạng rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi thường được điều trị bằng cách kỹ thuật hành vi. Thuốc và các thực phẩm chức năng hỗ trợ giấc ngủ khác thường không được áp dụng, để tránh tương tác với các loại thuốc khác đang sử dụng.

Trị liệu kỹ thuật hành vi có thể cần 6 tuần hoặc lâu hơn để điều chỉnh giấc ngủ, kiểm soát các yếu tố kích thích và cải thiện chất lượng giấc ngủ.

Người gia mất ngủ nên ăn gì
Thay đổi hành vi nhận thức để cải thiện thói quen ngủ và giúp người bệnh ngủ sâu hơn

Để cải thiện tình trạng rối loạn giấc ngủ, người bệnh có thể thực hiện các thói quen như:

  • Đi ngủ và thức dậy vào một giờ cố định mỗi ngày, kể cả vào ngày nghỉ, cuối tuần và các ngày lễ.
  • Chỉ sử dụng giường để ngủ và các hoạt động tình dục. Không sử dụng giường cho các công việc khác, đặc biệt là công việc.
  • Thư giãn trước khi ngủ như đọc sách, nghe nhạc, thiền định.
  • Tránh ánh đèn sáng trước khi ngủ, đặc biệt là ánh sáng từ điện thoại và các thiết bị điện tử khác.
  • Giữ môi trường phòng ngủ phù hợp, thoải mái, nhiệt độ thích hợp.
  • Tránh ngủ trưa hoặc ngủ vào ban ngày.

Nếu không thể ngủ trong 20 phút, người bệnh nên đứng dậy đến một gốc khác trong nhà và thư giãn bằng cách đọc sách, nghe nhạc nhẹ trước khi quay trở lại giường ngủ.

Ngoài ra, một số nghiên cứu về rối loạn giấc ngủ ở người lớn tuổi đề nghị một số lưu ý để cải thiện chất lượng giấc ngủ như:

  • Hạn chế sử dụng các chất lỏng, bao gồm cả nước trước khi đi ngủ
  • Tránh caffeine và rượu
  • Ăn bữa tối trước khi đi ngủ khoảng 3 – 4 giờ
  • Tập thể dục thường xuyên và cách lúc đi ngủ khoảng 3 – 4 giờ
  • Tắm nước ấm để thư giãn các cơ bắp và dây thần kinh

Trong một số trường hợp, thường xuyên thực hiện kỹ thuật hành vi nhận thức có thể cải thiện tình trạng rối loạn giấc ngủ. Tuy nhiên, nếu các triệu chứng không được cải thiện, người bệnh nên đến bệnh viện và tìm hiểu về các loại thuốc cũng như phương pháp điều trị y tế khác.

2. Thuốc điều trị rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi

Trong các trường hợp rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi có liên quan đến các bệnh lý tiềm ẩn, bác sĩ có thể kê các đơn thuốc để cải thiện các triệu chứng. Tuy nhiên thuốc, thuốc ngủ thường không được khuyến khích và sử dụng trong thời gian nhất định để tránh tình trạng thay đổi thói quen giấc ngủ.

Người già mất ngủ nên uống thuốc gì
Sử dụng thuốc điều trị rối loạn giấc ngủ theo hướng dẫn của bác sĩ để tránh các rủi ro không mong muốn

Các loại thuốc hỗ trợ giấc ngủ phổ biến bao gồm:

  • Melatonin: Là một loại hormone tổng hợp có thể giúp người bệnh ngủ nhanh hơn và khôi phục chu kỳ ngủ – thức bình thường. Liều dùng phổ biến thường là 0.1 – 5 miligam trong hai giờ trước khi đi ngủ và trong vài tháng liên tục. Tuy nhiên, Melatonin không có tác dụng cải thiện chất lượng giấc ngủ.
  • Thuốc ngủ: Là các loại thuốc có thể cải thiện các triệu chứng rối loạn giấc ngủ ở người lớn tuổi. Tuy nhiên thuốc chỉ được chỉ định trong thời gian ngắn, thường là ít hơn 3 tuần như Triazolam hoặc trong 6 – 8 tuần như Zolpidem hoặc Ambien để tránh các tác dụng phụ không mong muốn.

Các loại thuốc điều trị rối loạn giấc ngủ có thể được sử dụng ngắn hạn để thiết lập lại chu kỳ giấc ngủ và giúp người bệnh ngủ sâu hơn. Tuy nhiên, tác dụng phụ bao gồm tăng nguy cơ té ngã, dẫn đến các rủi ro như buồn ngủ vào ban ngày hoặc gây phụ thuộc khi sử dụng lâu dài.

Ngoài ra sử dụng thuốc ngủ lâu ngày có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt là ở người lớn tuổi. Các rủi ro và tác dụng phụ bao gồm:

  • Đau đầu
  • Chóng mặt
  • Buồn nôn
  • Mệt mỏi
  • Buồn ngủ vào ban ngày

3. Các phương pháp điều trị khác

Bên cạnh kỹ thuật điều trị hành vi nhận thức và thuốc ngủ, rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi có thể được điều trị bằng một số biện pháp y tế khác như:

  • Sử dụng thiết bị áp lực đường thở dương liên tục (CPAP) để điều trị chứng ngưng thở khi ngủ và các bệnh lý suy hô hấp.
  • Chỉ định thuốc chống trầm cảm để cải thiện tình trạng mất ngủ.
  • Chỉ định dopamine để điều trị Hội chứng chân không yên và tình trạng rối loạn vận động tay, chân định kỳ.
  • Bổ sung sắt.
  • Chỉ định thuốc kháng Histamine không kê đơn để gây cơn buồn ngủ.

Trao đổi với bác sĩ về các loại thuốc hoặc các loại thực phẩm bổ sung đang sử dụng trước khi điều trị chứng rối loạn giấc ngủ.

Rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi kéo dài có thể làm tăng nguy cơ trầm cảm và té ngã. Thực hiện liệu pháp thay đổi hành vi nhận thức thường xuyên để tạo thói quen ngủ, kiểm soát kích thích và tăng cường chất lượng giấc ngủ. Các thay đổi có thể mất ít hơn 6 tuần để đạt hiệu quả.

Trong trường hợp kỹ thuật thay đổi hành vi không mang lại hiệu quả, người bệnh có thể trao đổi với bác sĩ về các loại thuốc hoặc phương pháp điều trị y tế khác. Tuy nhiên thuốc không được khuyến khích sử dụng lâu dài và có thể dẫn đến các tác dụng phụ khác.

Trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn các phương pháp cụ thể để cải thiện tình trạng rối loạn giấc ngủ ở người cao tuổi.

TIN BÀI NÊN ĐỌC

Đây là giải pháp điều trị dứt điểm bệnh mất ngủ bằng các thảo dược cung Đình Triều Nguyễn. Giải pháp này chữa dứt điểm mất ngủ kinh niên do tuổi già, mất ngủ do stress, mất ngủ do bệnh lý, mất ngủ sau sinh, ...

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *